قانون مالیات‌های مستقیم — ماده 109

معتبر از 2026

‌ماده 109 - درآمد مشمول مالیات در مورد مؤسسات بیمه ایرانی عبارت است از: 1 - ذخایر فنی در آخر سال مالی قبل. 2 - حق بیمه دریافتی در معاملات بیمه مستقیم پس از کسر برگشتی‌ها و تخفیف‌ها. 3 - حق بیمه بیمه‌های اتکایی وصولی پس از کسر برگشتی‌ها. 4 - کارمزد و مشارکت در سود معاملات بیمه‌های اتکایی واگذاری. 5 - بهره سپرده‌های بیمه‌گر اتکایی نزد بیمه‌گر واگذارکننده. 6 - سهم بیمه‌گران اتکایی بابت خسارت پرداختی بیمه‌های غیر زندگی و بازخرید و سرمایه و مستمری‌های بیمه‌های زندگی. 7 - سایر درآمدها پس از کسر: 1 - هزینه تمبر قراردادهای بیمه. 2 - هزینه‌های پزشکی بیمه‌های زندگی. 3 - کارمزدهای پرداختی از بابت معاملات بیمه مستقیم. 4 - حق بیمه‌های اتکایی واگذاری. 5 - سهم صندوق تأمین خسارت‌های بدنی از حق بیمه اجباری مسئولیت مدنی دارندگان وسائل نقلیه موتوری زمینی در مقابل شخص ثالث. 6 - مبالغ پرداختی از بابت بازخرید و سرمایه و مستمری‌های بیمه زندگی و خسارت پرداختی از بابت بیمه‌های غیر زندگی. 7 - سهم مشارکت بیمه‌گزاران در منافع. 8 - کارمزدها و سهم مشارکت بیمه‌گران در سود معاملات بیمه‌های اتکایی قبولی. 9 - بهره متعلق به سپرده‌های بیمه‌های اتکایی واگذاری. 10 - ذخایر فنی در آخر سال مالی. 11 - سایر هزینه‌ها و استهلاکات قابل قبول.

‌تبصره 1 - انواع ذخایر فنی مؤسسات بیمه (‌اندوخته‌های فنی موضوع ماده 61 قانون تأسیس بیمه مرکزی ایران و بیمه‌گری) برای هر یک از‌رشته‌های بیمه و میزان و طرز محاسبه آنها به موجب آیین‌نامه‌ای خواهد بود که از طرف بیمه مرکزی ایران تهیه و پس از موافقت شورای عالی بیمه به‌تصویب وزیر امور اقتصادی و دارایی خواهد رسید.

‌تبصره 2 - انواع ذخایر فنی بیمه مرکزی ایران برای هر یک از رشته‌های بیمه و میزان و طرز محاسبه آنها از طرف مجمع عمومی بیمه مرکزی ایران‌تعیین خواهد شد.

‌تبصره 3 - در معاملات بیمه مستقیم حق بیمه و کارمزدها و تخفیف حق بیمه و سهم مشارکت بیمه‌گزاران در منافع و نحوه احتساب آنها با رعایت‌مقررات تعیین شده از طرف شورای عالی بیمه خواهد بود. کلیه اقلام مزبور به استثنای کارمزد باید در قرارداد بیمه ذکر شده باشد.

‌تبصره 4 - اقلام مربوط به معاملات بیمه‌های اتکایی اعم از قبولی یا واگذاری بر اساس شرایط قراردادها و یا توافق‌های مؤسسات بیمه ذیربط‌خواهد بود.

‌تبصره 5 - مؤسسات بیمه خارجی که با قبول بیمه اتکایی از مؤسسات بیمه ایرانی تحصیل درآمد می‌نمایند مشمول مالیاتی به نرخ دو درصد حق‌بیمه دریافتی و سود حاصل از سپرده مربوط در ایران می‌باشند. در صورتی که مؤسسات بیمه ایرانی در کشور متبوع مؤسسه بیمه‌گر اتکایی دارای‌فعالیت بیمه بوده و از پرداخت مالیات بر معاملات اتکایی معاف باشند مؤسسه مزبور نیز از پرداخت مالیات دولت ایران معاف خواهد شد. مؤسسات‌بیمه ایرانی مکلفند در موقع تخصیص حق بیمه به نام بیمه‌گر اتکایی خارجی مشمول مالیات موضوع این تبصره دو درصد آن را به عنوان مالیات بیمه‌گر‌اتکایی کسر نمایند و وجوه کسر شده در هر ماه را منتهی ظرف سی روز به ضمیمه صورتی حاوی مشخصات بیمه‌گر اتکایی و حق بیمه متعلق به حوزه‌مالیاتی مربوط ارسال و وجه مزبور را به حساب مالیاتی پرداخت نمایند.

پرسش دربارهٔ این ماده از دادیار